Jak być przyzwoitym człowiekiem? Proste pytanie, trudne odpowiedzi

Jak być przyzwoitym człowiekiem? Czy warto nim być? Do czego nam potrzebna przyzwoitość i jak ją zdefiniować? Niełatwo na to odpowiedzieć. Tym bardziej w formie zestawu pytań, jakie Dorota Wellman przygotowała i zadała 24 znanym osobom.

Nie wiem jakim kluczem posłużyła się autorka w doborze swych rozmówców, być może akurat ci byli skłonni udzielić jej odpowiedzi. Na pewno chciała dotrzeć do szerokiego spektrum osobowości adresatów, wszak wśród osób wypowiadających się na stronach tej książki znajdziemy dziennikarzy, zakonnika, socjolożkę, polityków, feministkę i działaczkę społeczną, a nawet rysownika (Andrzej Mleczko).

Wypowiedzi są różne, niekiedy lakoniczne (Mleczko, Paulina Młynarska), czasem obszerne (Jadwiga Staniszkis), czy wręcz niepasujące do wizerunku danej osoby (Abelard Giza). Czasem ktoś się wybije z tego schematu, na przykład udzielając odpowiedzi na zaledwie jedno postawione pytanie (Mariusz Szczygieł). Być może udzielił jej mailowo, bo jego wypowiedź nie wygląda na typową rozmowę. Tego jednak autorka nie wyjaśnia.

Nie wyjaśnia też dlaczego zestaw pytań nie jest jednakowy dla wszystkich. Można tylko domniemywać, że kolejne pytania były dopasowywane do odpowiedzi konkretnej osoby, w zależności od tego, jak odpowiedziano. Mogły być zadawane w trakcie rozmowy, niewykluczona jest jednak także możliwość przekazu informacji drogą mailową.

Zastanawiam się, czy całość nie byłaby ciekawsza gdyby zmienić nieco konwencję książki i zamiast przepytywania każdego z osobna zrobić dyskusję na powyższe tematy. To mogłoby być ciekawe… Ale tego się już nie dowiemy.

Książka może dać do myślenia, może nawet nieco zmienić w naszym postępowaniu względem co niektórych ludzi z naszego otoczenia i uważam, że każda osoba „potencjalnie przyzwoita” powinna ją przeczytać. Jedynym minusem jest cena, absolutnie nieadekwatna do zawartości. Za 233 strony treści (a de facto dużo mniej, bo widać gołym okiem zabiegi wydawcy mające na celu sztuczne zwiększenie objętości książki – duża czcionka, spore interlinie i odstępy akapitowe), bez zdjęć i w miękkiej okładce trzeba bywać, bagatela! – 49,90 złotych. Ja nie musiałem, dostałem w prezencie. Może po to, abym stał się przyzwoitym człowiekiem…

No to teraz kolej na Was…

Dorota Wellman, Jak być przyzwoitym człowiekiem? Proste pytanie, trudne odpowiedzi, Warszawa 2017
ISBN 978-83-7945-770-0